កម្ម

អំពើ; ទោះអំពើល្អក្ដី អាក្រក់ក្ដី ក៏ហៅថា កម្ម (កម្មជាកុសល, កម្មជាអកុសល) :

(ទស្សនៈ.) ច្បាប់ធម្មជាតិសកលនៃហេតុនិងផល ដែលសំដៅដល់អំពើប្រកបដោយចេតនារបស់មនុស្សនៅក្នុងទស្សនវិជ្ជារបស់ឥណ្ឌា។ អំពើល្អឬអាក្រក់ជាអ្នកកំណត់វាសនារបស់សត្វលោក :

(ភាសា.) ពាក្យរណបសម្រាប់បង្គ្រប់សេចក្ដីឱ្យពាក្យដែលខ្លួនជារណប។ កម្មអាចជាកម្មរបស់កិរិយាសព្ទឬកម្មរបស់នាមសព្ទ។ តាមធម្មតា ចំពោះកិរិយាសព្ទ កម្មជាពាក្យឬកន្សោមពាក្យចាំបាច់សម្រាប់ពាក្យជំពូកនេះ ដែលប្រើជាបម្រាប់ប្រធាន ដើម្បីធ្វើឱ្យល្បះមានវេយ្យាករណភាព។ បញ្ញត្តិនេះត្រូវបានគេសម្គាល់ដោយពាក្យផ្សេងៗគ្នាតាមអ្នកវេយ្យាករណ៍ គឺ : កម្មរង កម្មបទ បទកម្ម ជាដើម :

ដំណើរអស់កម្ម :

ខ្យល់កើតអំពីកម្ម គឺខ្យល់ដែលបក់ក្នុងឧទរមាតាកាលប្រសូតបុត្រ។ ខ្យល់នេះហើយ ដែលបក់នាំកូនឱ្យប្រសូតចេញចាកផ្ទៃមាតា។

ហេតុជាទីតម្កល់នៃបរិកម្ម :

អន្តរាយនៃការងារ, ការវិនាសខូចខាតការងារ; អន្តរាយព្រោះកម្ម។

សាលនៃការងារ, រោងសម្រាប់ធ្វើការរបរផ្សេងៗ។

ផ្លូវឬគន្លងនៃកម្ម គឺដំណើររបស់អំពើអាក្រក់ឬល្អដែលសត្វលោកធ្វើដោយ កាយ វាចា ចិត្ត; ខាងអាក្រក់ហៅថា អកុសលកម្មបថ មាន ១០យ៉ាង, ខាងល្អហៅថា កុសលកម្មបថ មាន ១០យ៉ាង។

ការរវល់, កង្វល់ដោយការងារ, ការជាប់ចំពាក់ដោយកិច្ចការផ្សេងៗ។

ពាក្យសម្រាប់សូត្រប្រកាសជំនុំសង្ឃ ឱ្យដឹងក្នុងកិច្ចជាសង្ឃកម្មផ្សេងៗ តាមវិនយប្បញ្ញត្តិក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា :

ភិក្ខុជាអាចារ្យ អ្នកសូត្រនូវកម្មវាចា (លោកគ្រូសូត្រ)។

ផលរបស់កម្ម, ផលកម្ម (ជាបុណ្យឬជាបាប)។ :

ជំនឿចំពោះកម្ម, សេចក្ដីជឿនូវអំពើដែលត្រូវធ្វើ។

កន្លែងធ្វើការងារ, ទីប្រជុំនៃការងារ។