វចនា.
វចនានុក្រមខ្មែរវចនានុក្រម

សក្យ

ន. [ស័ក-ក្យ៉ៈ]

ជនពួកមួយនៅក្នុងដែនសក្កៈ (ជាប់គ្នានឹងប្រទេសឥណ្ឌាភាគខាងកើត, ជិតភ្នំហិមពាន្ត ឬហិមាល័យ) គឺពួកជនជាពូជវង្សនៃព្រះសក្យមុនីសម្ពុទ្ធ :

ស្វែងយល់ពីពាក្យ

និយមន័យ

១៧ ន័យ
១

ជនពួកមួយនៅក្នុងដែនសក្កៈ (ជាប់គ្នានឹងប្រទេសឥណ្ឌាភាគខាងកើត, ជិតភ្នំហិមពាន្ត ឬហិមាល័យ) គឺពួកជនជាពូជវង្សនៃព្រះសក្យមុនីសម្ពុទ្ធ :

ឧទាហរណ៍

“ពួកសក្យ, ជាតិសាក្យ (សម័យសព្វថ្ងៃនេះហៅ នេប៉ាឡេស៍ "អ្នកប្រទេសនេប៉ាល")។”

២

(ព.ទ.បុ.) រឹងត្អឹងដោយប្រកាន់ជាតិ ប្រកាន់ត្រកូលដូចជាជនពួកសាក្យ។

ឧទាហរណ៍

“”

៣

(ម.ព. រឹងដូចសាក្យ)។

ឧទាហរណ៍

“”

៤

ជនបទឬដែនរបស់ពួកសាក្យ "ក្នុងសម័យពីដើមរៀងមកដល់ពុទ្ធកាល មានក្រុង កបិលវត្ថុ ឬ កបិលព័ស្តុ ជារាជធានី; សម័យឥឡូវនេះ ដែននោះប្រែឈ្មោះជា នេប៉ាល Népal, រាជធានីឈ្មោះ កដ្ឋមណ្ឌូ Katthamandu ។ "នេប៉ាល" ប្រែថា "ប្រទេសរក្សានូវទម្លាប់ល្អរបស់ខ្លួនមិនឱ្យបាត់"; កដ្ឋមណ្ឌូ បំប្លែងចេញពីពាក្យ កដ្ឋមណ្ឌប ប្រែថា "ក្រុងមានសុទ្ធតែផ្ទះឈើ" ដ្បិតក្រុងនេះកាលដែលគេចាប់ផ្ដើមសាងជាដំបូង គេសង់សុទ្ធតែផ្ទះឈើខ្លឹមដែលមានសាច់ធន់ជាប់បានយូរ ...។

ឧទាហរណ៍

“”

៥

ត្រកូលសាក្យ។

ឧទាហរណ៍

“”

៦

បព្វជិតជាកូនចៅឬជាពួជវង្សនៃព្រះពុទ្ធជាបុត្ររបស់សាក្យ (បព្វជិតពុទ្ធិក) :

ឧទាហរណ៍

“ពួកសក្យបុត្តិយ៍, សមណសក្យបុត្តិយ៍។”

៧

អ្នកប្រាជ្ញរបស់ពួកសាក្យ (ព្រះសមណគោតមបរមគ្រូ)។

ឧទាហរណ៍

“”

៨

ដែនសក្យៈ។

ឧទាហរណ៍

“”

៩

ស្ដេចរបស់ពួកសាក្យ, ពួកស្ដេចសាក្យ (ពួកព្រះញាតិវង្សរបស់ព្រះសក្យមុនី)។

ឧទាហរណ៍

“”

១០

ឋានន្តរសមណស័ក្ដិទីរាជាគណៈសម្រាប់ទោ :

ឧទាហរណ៍

“ព្រះសាក្យវង្ស (ធៀបនឹងឋានន្តរមន្ត្រីខាងអាណាចក្រទី ឧកញ៉ាស្រីធម្មាធិរាជ ...សេនាបតីក្រសួងវាំងសម្រាប់ទោ ដែលសម័យសព្វថ្ងៃនេះ តាំងជាទីអនុរដ្ឋលេខាធិការនៃក្រសួងវាំង)។”

១១

(ព.ប្រ.) សីហៈ ឬសិង្ហរបស់ពួកសាក្យ (ព្រះសក្យមុនី) :

ឧទាហរណ៍

“(ព.កា.) ថា ព្រះសក្យមុនី ទ្រង់ចេញពីសក្យរដ្ឋ ទ្រង់បួសតាមបែបបទ ជាបន្ទាត់នៃពុទ្ធា។ ដែលបានត្រាស់មុនៗ មានបុណ្យគុណដូចៗគ្នា ទ្រង់កាន់ធម៌ចរិយា ត្រាតែបានជាព្រះពុទ្ធ។”

១២

(ម.ព. សក្យត្រកូល)។

ឧទាហរណ៍

“”

១៣

(ម.ព. សក្យបុត្តិយ៍)។

ឧទាហរណ៍

“”

១៤

(ម.ព. សក្យមុនី)។

ឧទាហរណ៍

“”

១៥

(ម.ព. សក្យរដ្ឋ)។

ឧទាហរណ៍

“”

១៦

(ម.ព. សក្យរាជ)។

ឧទាហរណ៍

“”

១៧

(ម.ព. សក្យសីហៈ)។

ឧទាហរណ៍

“”

ចំណាំការប្រើប្រាស់

1

ទម្រង់ និងការបង្កើតពាក្យ

ទម្រង់ពាក្យ

ពាក្យផ្សំ

បន្តរៀនទៀត

ពាក្យដែលអ្នកអាចចូលចិត្ត

មើលទាំងអស់